Transarteryal Kemoembolizasyon (TAKE) – Ameliyatsız Girişimsel Tedavi

Transarteryal Kemoembolizasyon (TAKE), karaciğer tümörlerinin tedavisinde kullanılan ameliyatsız bir girişimsel tedavi yöntemidir. Bu işlem, deneyimli Girişimsel Radyoloji doktorları ve girişimsel radyologlar tarafından yapılır. Kasık damarından ince bir kateterle tümörü besleyen damara ulaşılarak hem yoğun kemoterapi ilacı verilir hem de damar özel tıkaçlarla kapatılır. Böylece tümör besinsiz kalır ve küçülmeye başlar. TAKE, literatürde chemoembolizasyon olarak da bilinir.

TAKE, özellikle karaciğer kanseri (hepatoselüler karsinom, HCC) hastalarında uygulanır. Ayrıca:
- Kalın bağırsak kanserinden karaciğere yayılım yapan hastalarda
- Nöroendokrin tümörlerde
- Meme kanseri veya sarkom metastazlarında

Cerrahiye uygun olmayan veya tümörün küçültülmesinin gerektiği hastalarda Girişimsel Radyoloji polikliniğinde sıkça başvurulan bir girişimsel işlemdir.

- Ameliyat şansı olmayan karaciğer tümörlerinde
- Karaciğer nakline aday hastalarda tümör kontrolü gerektiğinde
- Cerrahi öncesi tümörün küçültülmesi amaçlandığında
- Diğer tedavilerin etkisiz kaldığı veya yan etkiler nedeniyle kullanılamadığı durumlarda

- İşlem, deneyimli Girişimsel Radyoloji doktorları tarafından yapılır.
- Kasık damarından girilerek karaciğerdeki tümörü besleyen atardamarlara ince kateterle ulaşılır.
- Tümörün içine kemoterapi ilacı verilir, aynı anda tümörü besleyen damarlar özel mikrokürelerle kapatılır.
- Böylece tümör hem kan akımından mahrum kalır hem de yoğun ilaca maruz kalır.
- İşlem genellikle 1–2 saat sürer.

- İşlem ağrılı değildir. Lokal anestezi ve hafif sedasyonla yapılır, hasta genellikle uyutulmaz.
- Hastalar işlemden sonra 1–2 gün hastanede kalır.
- İlk günlerde hafif ateş, halsizlik, bulantı ve karın ağrısı görülebilir. Bu durum geçicidir.
- Gerektiğinde işlem 2–3 ay aralıklarla tekrar edilerek tümörü besleyen damarlar aşamalı şekilde kapatılabilir.

- Bol sıvı tüketmek
- Doktorun önerdiği ilaçları düzenli kullanmak
- Ağır aktivitelerden ve alkolden uzak durmak
- Düzenli kontroller için Girişimsel Radyoloji polikliniğine başvurmak

TAKE genel olarak güvenli bir işlemdir. Ancak bazı yan etkiler olabilir:
- Halsizlik, ateş, bulantı ve karın ağrısı (post-embolizasyon sendromu)
- Karaciğer fonksiyonlarında geçici bozulma
- Çok nadiren safra yollarında sorun veya enfeksiyon
- Böbrek yetmezliği olan hastalarda kontrast maddeye bağlı riskler

TAKE’de tümör içine verilen ilaç miktarı, damar yolundan verilen klasik kemoterapiye göre çok daha yüksektir. Bu sayede tümör daha yoğun ilaca maruz kalır. Ancak kanda dolaşan ilaç miktarı çok daha düşüktür (yaklaşık 30 kat daha az)(1). Bu nedenle saç dökülmesi veya kemik iliği baskılanması gibi sistemik yan etkiler daha az görülürken, lokal yan etkiler (ateş, halsizlik, karın ağrısı) daha belirgin olabilir.
Transarteryal Kemoembolizasyon (TAKE), karaciğer tümörlerinde ameliyatsız, güvenli ve etkili bir girişimsel tedavi seçeneğidir.(2,3) Deneyimli Girişimsel Radyoloji doktorları tarafından uygulanır. Ayrıntılı değerlendirme için Girişimsel Radyoloji Polikliniği’ne başvurabilirsiniz.

1. Varela M, Real MI, Burrel M, Forner A, Sala M, Brunet M, Ayuso C, Castells L, Montañá X, Llovet JM, Bruix J. Chemoembolization of hepatocellular carcinoma with drug eluting beads: efficacy and doxorubicin pharmacokinetics. J Hepatol. 2007 Mar;46(3):474-81. doi: 10.1016/j.jhep.2006.10.020. Epub 2006 Nov 29. PMID: 17239480.
2. European Association for the Study of the Liver. EASL Clinical Practice Guidelines: Management of hepatocellular carcinoma. J Hepatol. 2018 Jul;69(1):182-236. doi: 10.1016/j.jhep.2018.03.019. Epub 2018 Apr 5. Erratum in: J Hepatol. 2019 Apr;70(4):817. doi: 10.1016/j.jhep.2019.01.020. PMID: 29628281.
3. Lo CM, Ngan H, Tso WK, Liu CL, Lam CM, Poon RT, et al. Randomized controlled trial of transarterial lipiodol chemoembolization for unresectable hepatocellular carcinoma. Hepatology. 2002 May;35(5):1164-71. PubMed PMID: 11981766.

Karaciğer sağ lobunda yer alan malign kitlenin besleyici damarlarının selektif olarak sağlıklı karaciğer dokusuna zarar vermeden kemoterapötik ve embolizan madde ile kapatılması

Karciğer sol lobunu dolduran dev hemanjiyomu olan hastanın, hemanjiyomun  selektif damarına girilerek yapılan kemoembolizasyon